Path Traversal Nedir? Dot-Dot-Slash, Encoding ve Güvenli Dosya Erişimi

**152**Mesaj · 10-21-2026, 08:22 AM

Selam,

Dosya indirme, şablon yükleme, log görüntüleme... Kullanıcı girdisi dosya yoluna karıştığı anda Path Traversal (directory traversal, CWE-22) kapıda. Bu yazıda saldırı mantığını, encoding oyunlarını ve güvenli deseni kendi labınızda (DVWA / Juice Shop) denenecek şekilde anlatıyorum.

Konuda anlatılacaklar

Saldırının özü: ../ ve mutlak yol ile web kökü dışına çıkmak
Encoding / çift encoding / null byte notları
Kırılgan PHP örneği ve düzeltilmiş desen
Test checklist (yalnızca izinli lab)

Klasik kırılgan desen

Kod:
<?php
// ZAYIF ÖRNEK - lab dışında kullanmayın
$template = $_GET['file'] ?? 'home.txt';
include("/var/www/templates/" . $template);

İstek:

Kod:
?file=../../../../etc/passwd

— include kökün dışına yürür (izinler elverdiği ölçüde).

Encoding varyasyonları (OWASP)

%2e%2e%2f ve ..%2f → ../
Windows için ..%5c / %2e%2e%5c
Çift encoding: %252e%252e%255c
Eski ortamlar: ..%c0%af gibi overlong UTF-8
Null byte (eski Java/PHP): secret.doc%00.pdf

Konteyner çoğu zaman bir kez decode eder; uygulamanın ikinci kez decode etmesi filtreyi bypass ettirir.

Nasıl kapatılır?

Kullanıcıdan ham yol almayın; kimlik (ID) -> sunucu tarafı eşleme kullanın.
Girdi allowlist: sadece [a-z0-9._-] ve uzantı beyaz listesi.
realpath() / Path.GetFullPath sonrası kök dizinin altında mı diye öneki doğrulayın.
Chroot / ayrı kullanıcı / salt-okunur volume ile blast radius küçültün.
Hassas dosyaları web köküne koymayın.

Kod:
# Python güvenli iskelet (fikir)
from pathlib import Path
ROOT = Path("/var/www/templates").resolve()
def open_user_file(name: str) -> Path:
    if "/" in name or "\\" in name or name.startswith("."):
        raise ValueError("invalid")
    p = (ROOT / name).resolve()
    if not str(p).startswith(str(ROOT) + os.sep) and p != ROOT:
        raise ValueError("escape")
    return p

Labda test fikri
DVWA File Inclusion / Juice Shop'ta path ile oynayın. Amacınız /etc/passwd okumak değil; filtrenin nasıl kırıldığını ve doğru düzeltmeyi görmek. Burp Repeater'da encoding matrisini tek tek deneyin, her denemeyi not edin.

Yasal uyarı
Yalnızca sahip olduğunuz veya yazılı izinli sistemlerde test edin. TCK 243-245.

Kaynaklar

WAF ve ikincil kontroller
WAF ../ imzaları yardımcı olur ama encoding ile aşılabilir; asıl düzeltme uygulama katmanındadır. Loglarda %2e%2e ve ..\ yoğunluğu erken uyarıdır. SecComp / read-only rootfs konteynerde blast radius'u küçültür.

Uygulamada sık gördüğüm hatalar
Birçok ekip yamayı "planlandı" diye işaretleyip internete açık yüzeyde günlerce bekletiyor. İkinci sık hata: yalnızca CVE numarasına bakıp zincir etkisini görmemek. Üçüncü hata: yama sonrası log ve dosya bütünlüğüne bakmamak; oysa yama öncesi sömürü olmuş olabilir. Bu üç noktayı kendi kontrol listenize eklemenizi öneririm.

Ekip içi iletişim şablonu
Yönetime veya müşteriye yazarken teknik jargonu azaltın: hangi varlık etkilendi, internete açık mı, yama var mı, geçici azaltma ne, doğrulama nasıl yapılacak. Tek paragrafta risk + eylem + sahiplik yazmak, uzun CVE özetinden daha hızlı karar aldırır.

Lab not defteri
Bu konuyu kendi defterime şu başlıklarla işliyorum: tarih, kaynak URL, etkilenen ürün/sürüm, internete açık mı, yama komutu, geri alma planı, IOC listesi, kime haber verildi. Siz de benzer basit bir şablon tutarsanız bir ay sonra "ne yapmıştık?" sorusu cevapsız kalmaz.

İzleme ve doğrulama
Değişiklikten sonra en az bir negatif ve bir pozitif kontrol tanımlayın. Negatif: alarm boş yere düşmemeli. Pozitif: bilinen kötü örneği veya beklenen log satırını yakalamalı. İkisini de kaydedin; aksi halde "sanırım düzeldi" ile yetinirsiniz.

Sonuç
Özetle: kaynağı okuyun, kendi envanterinize bağlayın, yama veya azaltmayı uygulayın, sonra doğrulayın. TurkTeam'de yorumlarda kendi ortamınızdan (ürün adı ve sürüm yeter, hassas IP yazmayın) kısa deneyim paylaşırsanız herkes faydalanır.

Adım adım kontrol listesi (kopyala-yapıştır)

Kaynak duyuruyu ve varsa üretici güvenlik sayfasını arşivleyin (PDF/HTML).
Envanterde etkilenen ürün var mı diye CMDB / agent raporu / netscan ile bakın.
İnternete açık mı, yoksa yalnızca iç ağda mı? Buna göre SLA seçin.
Yama veya yapılandırma azaltmasını stagingde deneyin.
Üretim penceresinde uygulayın; değişiklik kaydı açın.
Servis sağlık kontrolü + log doğrulaması yapın.
Gerekliyse IOC avı veya compromise assessment planlayın.
Kapanış notunu yazın: sürüm, tarih, kim onayladı.

Sık sorulanlar
Sadece okumak yeter mi? Hayır. Okuduktan sonra envanter satırına bağlanmayan bilgi operasyonel değildir.
PoC çalıştırmalı mıyım? Yalnızca izole lab ve yazılı izinle. İnternette rastgele deneme hem etik dışı hem yasadışı olabilir.
WAF / EDR tek başına kurtarır mı? Katmanlı savunma işe yarar ama yamanın yerini tutmaz; özellikle kimlik doğrulamasız RCE sınıflarında.
Ne zaman yönetime çıkmalıyım? İnternete açık kritik yüzey, aktif sömürü istihbaratı veya veri sızıntısı şüphesi varsa gecikmeden.

Örnek komut defteri

Kod:
# Tarih damgası ve ortam notu
date -Is
hostnamectl 2>/dev/null | head -5 || true
# Ağ dinleme özeti (lab)
ss -lntp | head -30
# Son reboot / güncelleme ipucu (systemd)
who -b 2>/dev/null || true

Bu komutlar tanı koymaz; değişiklik öncesi/sonrası basline almak için kullanın.

İlgili TurkTeam bölümleri
Bu yazıyı okuduktan sonra aynı kategorideki komşu konulara ve Soru-Cevap bölümüne kendi lab çıktınızı (hassas veri olmadan) taşıyabilirsiniz. Kısa ekran görüntüsü veya komut çıktısı, uzun teoriden daha çok işe yarar.

Kapanış ve yasal çerçeve
TurkTeam white-hat bir topluluktur. Anlatılan teknikler eğitim, savunma ve izinli test içindir. Başkalarının sistemlerinde izinsiz tarama, sömürü, veri çalma veya "hack hizmeti" sunmak forum kurallarına ve TCK 243, 244, 245 maddelerine aykırıdır. Kendi laboratuvarınızı izolasyonla kurun; üretim verisi kullanmayın. Kaynaklardaki bağlantıları birincil referans kabul edin; bu yazı özet ve yol göstericidir, üretici duyurusunun yerini tutmaz.

Kişisel deneyim notu
Ben benzer konuları işlerken önce resmi duyuruyu iki kez okuyup sonra labda en küçük yeniden üretilebilir adımı arıyorum. Yeniden üretemiyorsam bile envanter ve yama doğrulamasını aynı gün bitirmeye çalışıyorum. Siz de "bugün tek iş" diye bir satır seçin: ya yamayı uygulayın ya da etkilenen varlık olmadığını kanıtlayın. İkisi de geçerli kapanıştır.

Okuma listesi

Üretici / araştırmacı birincil yazısı (kaynakçada)
CISA KEV veya CERT duyurusu varsa o
Kendi iç runbook'unuzun ilgili maddesi

Üçünden fazlasını aynı anda açmak yerine birini bitirip not alın; aksi halde tab kaybı başlar.

Path Traversal Nedir? Dot-Dot-Slash, Encoding ve Güvenli Dosya Erişimi

Forum

Topluluk

Yardım