Parolaları Güvenli Saklama: Salt, bcrypt ve Argon2 Rehberi

73Mesaj · 10-18-2026, 06:04 PM

[center]

[/center]

Selam millet, BlueTornado yazıyor.

Veri sızıntılarında en acı senaryolardan biri, kullanıcı parolalarının düz metin veya hızlı hash ile saklanmış olmasıdır. Bu rehberde salt'ın rolünü, neden düz SHA-256 yetmediğini, bcrypt ve Argon2id kullanımını ve OWASP önerilerini lab örnekleriyle anlatıyoruz. Hashcat konusu ayrıca işlendiği için burada kırma değil, doğru saklama odaklıyız.

Konuda Anlatılacaklar

Parola saklama tehdit modeli
Salt, pepper, yavaşlık (key stretching)
bcrypt kullanımı
Argon2id (tercih edilen modern seçim)
Migrasyon ve doğrulama akışı
İleri seviye: parametre seçimi, MFA, passkey
Kaynakça ve yasal uyarı

1) Tehdit Modeli
Saldırgan veritabanı yedeğinizi ele geçirdiğinde ne olur?

Düz metin: tüm hesaplar anında açılır; parola reuse ile başka siteler risk altında
Hızlı hash (MD5/SHA-1/SHA-256, tuzsuz): GPU ile toplu kırma pratik
Yavaş KDF + unique salt: her parola için maliyetli deneme; iyi parolalar korunur

Alıntı:Hash'lemek "şifrelemek" değildir. Parolayı geri çözmeniz gerekmez; her girişte aynı KDF ile doğrularsınız.

OWASP Password Storage Cheat Sheet, modern uygulamalar için Argon2id'yi tercih edilen seçenek olarak listeler; bcrypt kabul edilebilir bir alternatiftir.

2) Salt ve Pepper
Salt: Her kullanıcı/parola için benzersiz rastgele değer. Aynı parola farklı hash üretir; rainbow table etkisizleşir. Salt gizlidir sanılmamalı; hash ile birlikte DB'de tutulur.

Pepper: Uygulama/sunucu tarafında tutulan ek gizli değer (KMS veya config). DB sızsa bile pepper olmadan doğrulama zorlaşır. Pepper'ı git'e yazmayın.

Kod:
# Kavramsal
stored = argon2id(password, salt, params, pepper?)
# Doğrulama: aynı params ile verify

[center][/center]

3) bcrypt Lab

Kod:
pip install bcrypt
python3 - <<'PY'
import bcrypt
password = b"LabParola!2026"
hashed = bcrypt.hashpw(password, bcrypt.gensalt(rounds=12))
print(hashed)
print(bcrypt.checkpw(password, hashed))
print(bcrypt.checkpw(b"yanlis", hashed))
PY

Kod:
# Çıktı örneği (her seferinde farklı salt -> farklı string)
# $2b$12$...

Dikkat: bcrypt bazı uygulamalarda 72 byte sınırına sahiptir; çok uzun parolalarda önce SHA-256 sonra bcrypt gibi sarmalamalar tartışılır — kütüphane dokümantasyonunu okuyun. Mümkünse Argon2id tercih edin.

4) Argon2id Lab
Argon2, Password Hashing Competition kazananıdır. Argon2id, side-channel ve GPU saldırılarına karşı dengeli bir varyanttır.

Kod:
pip install argon2-cffi
python3 - <<'PY'
from argon2 import PasswordHasher
from argon2.exceptions import VerifyMismatchError

ph = PasswordHasher(
    time_cost=3,
    memory_cost=65536,  # KiB cinsinden; donanımınıza göre ayarlayın
    parallelism=2,
)
h = ph.hash("LabParola!2026")
print(h)
print(ph.verify(h, "LabParola!2026"))
try:
    ph.verify(h, "yanlis")
except VerifyMismatchError:
    print("mismatch ok")
print("needs_rehash", ph.check_needs_rehash(h))
PY

[center][/center]

Parametreleri seçerken: giriş başına CPU/RAM maliyeti kabul edilebilir olmalı; brute-force ise pahalı olmalı. OWASP cheat sheet güncel parametre önerilerini kontrol edin (donanım yıllarına göre değişebilir).

5) Uygulama Akışı

Kod:
# Kayıt
hash = ph.hash(password)
db.save(user, password_hash=hash)

# Giriş
if ph.verify(user.password_hash, password):
    if ph.check_needs_rehash(user.password_hash):
        user.password_hash = ph.hash(password)
        db.save(user)
    login_success()
else:
    login_fail()  # sabit zamanlı mesaj; kullanıcı var/yok sızdırmayın

Kod:
# YANLIŞ
hashlib.sha256(password.encode()).hexdigest()
# YANLIŞ
base64.b64encode(password.encode())
# YANLIŞ
AES_encrypt(password, server_key)  # parola saklama için KDF tercih edilir

Migrasyon: Eski SHA-256 kullanıcıları giriş yaptığında yeni Argon2id'ye yükseltin (transparent rehash). Toplu "hepsini bir gecede dönüştür" için eski hash'leri bilemiyorsanız kullanıcı parola sıfırlama gerekebilir.

6) Ek Kontroller

Kayıt/şifre değişiminde uzunluk ve breached password kontrolü (Have I Been Pwned Pwned Passwords API, k-anonymity)
Rate limit + MFA
Password reset token'ları tek kullanımlık ve kısa ömürlü
Loglarda parola ve hash yazmayın
Yedekleri şifreleyin; DB erişimini least privilege yapın

Kod:
# Pwned Passwords k-anonymity fikri (kavramsal)
# SHA-1(parola)'nın ilk 5 karakterini API'ye gönder, sonek listesinde ara
# Parolanın tamamını göndermeyin

[center][/center]

7) İleri Seviye
Passkey / WebAuthn: Parola yerine phishing-resistant kimlik doğrulama. Parola yükünü azaltır.

Composition policy: NIST SP 800-63B, karmaşık zorunlu karakter setlerinden ziyade uzunluk + blacklist (yaygın/parola sızıntısı) vurgular. Kurum politikanızı güncel rehberlerle hizalayın.

HSM / KMS pepper: Pepper'ı uygulama belleğinden ayrı tutmak ihlal etkisini azaltır.

Kod:
# Rapor / mimari not dili
Parola saklama: Argon2id (argon2-cffi), time_cost=3, memory_cost=65536, parallelism=2
Salt: kütüphane tarafından unique
Pepper: yok/var (KMS)
Migrasyon: SHA-256 -> Argon2id on-login

8) Sonuç
Parolaları Base64 veya düz SHA ile saklamayın. Unique salt + Argon2id (veya bcrypt) + dengeli parametreler + MFA temel pakettir. Sızıntı olsa bile iyi parolaların toplu kırılmasını zorlaştırmak hedeflenir.

Ek: Operasyonel Senaryolar
Sızıntı sonrası: Tüm oturumları iptal edin, kullanıcıları bilgilendirin (KVKK süreçleri), zorla parola yenileme veya "girişte rehash + MFA zorunlu" uygulayın. Hash algoritmanız zayıfsa aciliyet artar.

Eski mobil uygulama: Eski istemci hâlâ SHA-1 hash gönderiyorsa sunucu tarafında kabul etmeyin; protokolü yükseltin.

Kod:
# Doğrulama maliyeti ölçümü (lab)
python3 - <<'PY'
import time
from argon2 import PasswordHasher
ph = PasswordHasher(time_cost=3, memory_cost=65536, parallelism=2)
t0=time.time(); ph.hash("x"*12); print("hash_s", round(time.time()-t0,3))
PY

Hedef: meşru girişte yüzlerce ms kabul edilebilir; kitle brute-force'ta ise pahalı. Aşırı yüksek maliyet DoS'a dönüşebilir; login rate limit ile birlikte düşünün.

[center][/center]

Unutmayın: Teknik KDF doğru olsa bile kullanıcı "123456" seçerse risk devam eder; breached password engeli ve passkey geçişi tamamlayıcıdır.

Ek Lab Komutları

Kod:
# bcrypt maliyeti karşılaştırması
python3 - <<'PY'
import bcrypt, time
for r in (10, 12, 14):
    t=time.time(); bcrypt.hashpw(b"x", bcrypt.gensalt(r)); print(r, round(time.time()-t,3),"s")
PY

Kod:
# Argon2 parametre dizesini okuma
python3 - <<'PY'
from argon2 import PasswordHasher
h=PasswordHasher().hash("demo")
print(h.split("$")[:5])
PY

Kod:
# Secrets ile salt üretimi (elle saklama senaryosu - genelde kütüphane yapar)
python3 -c "import secrets; print(secrets.token_bytes(16).hex())"

Kaynakça

Yasal Uyarı
Bu içerik savunma ve güvenli yazılım geliştirme içindir. Başkalarına ait parola hash'lerini izinsiz kırmaya çalışmak veya sistemlere yetkisiz girmek TCK 243-245 kapsamında suç olabilir. Lab parolalarını üretimde kullanmayın; sorumluluk uygulayana aittir.

Yasal uyarı: Bu içerik eğitim amaçlıdır. Yalnızca kendi sistemlerinizde veya yazılı izin aldığınız hedeflerde uygulayın (TCK 243-245).

Parolaları Güvenli Saklama: Salt, bcrypt ve Argon2 Rehberi

Forum

Topluluk

Yardım